نارسایی قلبی معمولاً بهتدریج ایجاد میشود و در صورت تشخیص زودهنگام و درمان مناسب، میتوان علائم آن را کنترل کرد و کیفیت زندگی بیمار را بهبود بخشید. در این مقاله با علائم، علتها، انواع، روشهای تشخیص، درمان و راههای پیشگیری از نارسایی قلبی آشنا خواهید شد.

نارسایی قلبی چیست؟
“نارسایی احتقانی قلب” زمانی اتفاق میافتد که عضله قلب شما آن قدر ضعیف شده باشد که نمیتواند به طور موثر خون را در سراسر بدن پمپ کند یا به درستی با خون پر شود. در نتیجه، عضلات و اندامهای بدن اکسیژن و مواد مغذی کافی دریافت نمیکنند. این ممکن است باعث تجمع مایعات در بدن شما شود و باعث شود احساس تنگی نفس یا خستگی کنید.
نارسایی قلبی معمولاً یک وضعیت مداوم (مزمن) است، بر خلاف حملات قلبی که به طور ناگهانی رخ می دهد و نیاز به درمان فوری (حاد) دارد.
با این حال، شرایط مرتبط هستند: حمله قلبی می تواند باعث ضعف و سفتی مداوم عضلانی شود که منجر به نارسایی قلبی طولانی مدت می شود. در برخی موارد، علائم نارسایی قلبی نیز می تواند به طور ناگهانی شروع شود.
انواع نارسایی قلبی
نارسایی قلبی انواع مختلفی دارد و هر نوع بر اساس نحوه عملکرد قلب و بخشی از قلب که درگیر شده است، دستهبندی میشود.
نارسایی قلبی با کاهش کسر جهشی (HFrEF)
در این نوع، قدرت انقباض عضله قلب کاهش پیدا میکند و قلب نمیتواند خون کافی را به اندامهای بدن پمپ کند.
نارسایی قلبی با کسر جهشی حفظشده (HFpEF)
در این حالت قدرت پمپاژ قلب نسبتاً طبیعی است، اما عضله قلب سفت شده و به خوبی از خون پر نمیشود.
نارسایی قلبی سمت چپ
شایعترین نوع نارسایی قلبی است که معمولاً باعث تنگی نفس، خستگی و تجمع مایع در ریهها میشود.
نارسایی قلبی سمت راست
در این نوع، خون در سیاهرگهای بدن تجمع پیدا میکند و باعث ورم پاها، مچ پا و شکم میشود.
نارسایی قلبی حاد
بهصورت ناگهانی ایجاد میشود و نیاز به ارزیابی و درمان فوری پزشکی دارد.
نارسایی قلبی مزمن
این نوع به تدریج در طول زمان پیشرفت میکند و معمولاً نیازمند درمان و پیگیری طولانیمدت است.
علائم هشدار اولیه نارسایی قلبی
اولین نشانههای نارسایی قلبی
- تنگی نفس هنگام فعالیت
- خستگی زودرس
- کاهش تحمل فعالیت
- ورم مچ پا
- افزایش وزن ناگهانی
- تپش قلب
- سرفه شبانه
- نیاز به چند بالش هنگام خواب برای تنفس بهتر
این علائم معمولاً به تدریج ظاهر میشوند و نباید نادیده گرفته شوند.
چه زمانی باید فوراً به اورژانس مراجعه کرد؟
علائم خطرناک نارسایی قلبی
- درد قفسه سینه
- تنگی نفس شدید و ناگهانی
- غش یا بیهوشی
- ضربان قلب بسیار نامنظم
- سرفه همراه با کف صورتیرنگ
- تورم شدید و ناگهانی بدن
در صورت مشاهده این علائم باید فوراً به اورژانس مراجعه شود.
بیشتر بدانید: 11 نشانه مشکل قلبی که به متخصص قلب نیاز دارید
علل بروز نارسایی قلبی
دلایل زیادی وجود دارد که چرا ممکن است نارسایی قلبی داشته باشید. ممکن است ناگهانی باشد یا به آرامی طی ماه ها یا سال ها اتفاق بیفتد.
شایع ترین علل نارسایی قلبی عبارتند از:
- حمله قلبی – که می تواند باعث آسیب طولانی مدت به قلب شما شود و بر میزان عملکرد قلب تأثیر بگذارد.
- فشار خون بالا – فشار بر قلب، که به مرور زمان می تواند منجر به نارسایی قلبی شود.
- کاردیومیوپاتی – بیماری عضله قلب. انواع مختلفی وجود دارد که می تواند ارثی باشد یا در اثر عوامل دیگری مانند عفونت های ویروسی یا بارداری ایجاد شود.
نارسایی قلبی همچنین می تواند ناشی از موارد زیر باشد: - بیماری دریچه قلب
- ریتم غیر طبیعی قلب (آریتمی)
- بیماری های مادرزادی قلب – مشکلات قلبی که با آنها متولد شده اید
- اندوکاردیت – یک عفونت ویروسی که بر عضله قلب تأثیر می گذارد
- برخی از درمان های سرطان مانند شیمی درمانی
- مصرف بیش از حد الکل
- کم خونی – کمبود هموگلوبین حامل اکسیژن یا گلبول های قرمز در خون شما
- بیماری غده تیروئید
فشار خون ریوی و نارسایی قلبی
نارسایی قلبی می تواند به دلیل فشار خون ریوی (افزایش فشار خون در رگ های خونی که ریه های شما را تامین می کند) ایجاد شود. این وضعیت می تواند به سمت راست قلب شما آسیب برساند و منجر به نارسایی قلبی شود. در برخی موارد، فشار خون ریوی خود ناشی از یک بیماری قلبی موجود است.
آمیلوئیدوز
آمیلوئیدوز زمانی اتفاق میافتد که پروتئینهای غیرطبیعی به نام آمیلوئید در اندامها (مانند قلب، کلیهها و کبد) و بافتها تجمع مییابند. این بر نحوه عملکرد اندام های شما تأثیر می گذارد. اگر آمیلوئیدوز قلب را تحت تاثیر قرار دهد، آمیلوئیدوز قلبی – یا “سندرم قلب سفت” نامیده می شود و می تواند منجر به نارسایی قلبی شود.

پزشک چگونه نارسایی قلبی را تشخیص میدهد؟
درمان نارسایی قلبی
گزینه های درمانی بیشتری برای نارسایی قلبی نسبت به قبل وجود دارد. کنترل شدید داروها و شیوه زندگی شما، همراه با نظارت دقیق، اولین قدم ها هستند. با پیشرفت بیماری، متخصص قلب در درمان نارسایی قلبی می توانند گزینه های درمانی پیشرفته تری را ارائه دهند.
هدف از درمان نارسایی قلبی، تلاش برای جلوگیری از بدتر شدن آن (کاهش خطر مرگ و نیاز به بستری در بیمارستان)، کاهش علائم و بهبود کیفیت زندگی است.
- مهارکننده های ACE (مهارکننده های آنزیم مبدل آنژیوتانسین)
- آنتاگونیست های آلدوسترون
- ARB ها (مسدود کننده های گیرنده آنژیوتانسین II)
- ARNIs (گیرنده آنژیوتانسین – مهارکننده های نپری لیزین)
- مسدود کننده های بتا
- گشاد کننده رگ های خونی
- دیگوکسین
- مسدود کننده های کانال کلسیم
- دیورتیک ها
- داروهای پمپ قلب
- پتاسیم یا منیزیم
- مهارکننده های انتخابی گره سینوسی
- محرک گوانیلات سیکلاز محلول (sGC).
- پزشک شما همچنین ممکن است برنامه ای به نام توانبخشی قلبی را برای کمک به ورزش ایمن و حفظ یک سبک زندگی سالم برای قلب توصیه کند. معمولاً شامل تمرینهایی است که فقط برای شما طراحی شدهاند، آموزش، و نکاتی برای کاهش احتمال ناراحتی قلبی، مانند ترک سیگار یا تغییر رژیم غذایی.
توانبخشی قلبی همچنین حمایت عاطفی را ارائه می دهد. شما می توانید با افرادی مانند خودتان ملاقات کنید که می توانند به شما کمک کنند تا در مسیر خود بمانید.
زندگی با نارسایی قلبی
در پایان اینکه
در این مقاله از کلینیک آرام به مسائل پیرامون ابتلا به بیماری نارسایی قلبی نیز پرداخته شده است، این نوید را به شما می دهیم با انتخاب بهترین کلینیک قلب در تهران می توانید در ابتدا جلوی بروز و پیشرفت این نوع بیماری را گرفته و یا با کمک بهترین متخصص این حوزه آن را درمان کنید. پس با دقت و تلاش بسیار اقدام به انتخاب بهترین مرکز برای خدمات قلب و عروق کنید تا نتایج مطلوبی حاصل شود و از سلامتی تان به خوبی محافظت شود.
سوالات متداول درباره نارسایی قلبی
آیا نارسایی قلبی درمان قطعی دارد؟
در بسیاری از موارد درمان قطعی وجود ندارد، اما با دارو، اصلاح سبک زندگی و درمان علت زمینهای میتوان بیماری را کنترل کرد.
آیا نارسایی قلبی خطرناک است؟
بله، در صورت عدم درمان میتواند باعث عوارض جدی، بستری شدن و کاهش کیفیت زندگی شود.
آیا نارسایی قلبی باعث مرگ میشود؟
در مراحل پیشرفته، نارسایی قلبی میتواند خطرناک باشد؛ اما تشخیص زودهنگام، مصرف منظم داروها و پیگیری پزشکی میتواند خطر عوارض را کاهش دهد.
آیا ورزش برای بیماران نارسایی قلبی مفید است؟
فعالیت بدنی سبک و کنترلشده، در صورت تأیید پزشک، میتواند به بهبود توان بدنی و کیفیت زندگی بیمار کمک کند.
آیا نارسایی قلبی ارثی است؟
برخی بیماریهای عضله قلب و کاردیومیوپاتیها میتوانند زمینه ژنتیکی داشته باشند، اما همه موارد نارسایی قلبی ارثی نیستند.
